Nếu bạn đang xuất khẩu hoặc chuẩn bị xuất khẩu nông sản sang thị trường Mỹ, rất có thể bạn đã từng nhận được những yêu cầu như thế này từ đối tác nhập khẩu: "Bạn có thể gửi cho tôi hồ sơ GMP không?", "Chúng tôi cần kết quả kiểm nghiệm sản phẩm gần nhất", hay "FDA đăng ký của công ty bạn còn hiệu lực không?"
Những câu hỏi này không phải vì đối tác khó tính hay thiếu tin tưởng bạn. Họ đang thực hiện một nghĩa vụ pháp lý bắt buộc mà FDA Hoa Kỳ yêu cầu có tên gọi là FSVP. Và nếu bạn không giúp họ hoàn thành nghĩa vụ đó, họ sẽ phải tìm nhà cung cấp khác có thể làm được điều này.
Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu FSVP là gì, tại sao nó tồn tại, và quan trọng nhất bạn cần làm gì để không bị loại khỏi chuỗi cung ứng vào thị trường Mỹ.
Trước tiên, hãy hiểu vì sao FSVP ra đời
Để hiểu FSVP, bạn cần hiểu logic đằng sau nó. Hãy tưởng tượng bạn là một người tiêu dùng Mỹ mua một túi rau thơm tại siêu thị. Bạn không biết rau đó đến từ đâu, được trồng trong điều kiện nào, hay có dư lượng hóa chất gì không. Bạn tin tưởng rằng ai đó trong chuỗi cung ứng đã kiểm tra điều đó cho bạn.
Câu hỏi là: ai chịu trách nhiệm kiểm tra?
Trước năm 2011, câu trả lời khá mơ hồ. FDA Hoa Kỳ chủ yếu phản ứng sau khi sự cố xảy ra tức là khi đã có người bị ngộ độc thực phẩm. Đạo luật Hiện đại hóa An toàn Thực phẩm (FSMA) ra đời năm 2011 đã thay đổi hoàn toàn triết lý này: thay vì phản ứng, hệ thống chuyển sang phòng ngừa. Và FSVP có hiệu lực từ 2017 là một trong những công cụ phòng ngừa quan trọng nhất, đặt trách nhiệm kiểm soát chất lượng nguồn hàng nhập khẩu trực tiếp lên vai nhà nhập khẩu Mỹ.
FSVP hoạt động như thế nào
Nguyên tắc cốt lõi của FSVP có thể tóm gọn trong một câu: nhà nhập khẩu Mỹ phải tự chứng minh được rằng thực phẩm họ nhập từ nước ngoài an toàn ngang với hàng sản xuất trong nước Mỹ.
Họ không thể nói "tôi tin nhà cung cấp của tôi uy tín." Họ phải có bằng chứng bằng văn bản, được kiểm tra định kỳ, và sẵn sàng nộp cho FDA trong vòng 24 giờ nếu được yêu cầu.
Cụ thể, họ phải thực hiện một quy trình gồm năm bước liên tục. Đầu tiên là "đánh giá rủi ro" họ xem xét loại sản phẩm của bạn có nguy cơ gây hại ra sao, lịch sử vi phạm của cơ sở sản xuất như thế nào, và điều kiện vệ sinh tổng thể của nhà máy. Tiếp theo là thực hiện các hoạt động "xác minh thực tế" đây có thể là kiểm toán hồ sơ tại chỗ, lấy mẫu kiểm nghiệm độc lập, hoặc xem xét chứng nhận từ tổ chức thứ ba. Sau đó, một người có chuyên môn FSVP phải ký duyệt kết quả đánh giá, đây không thể là bất kỳ nhân viên nào, mà phải là người đã được đào tạo đúng chuẩn FDA. Toàn bộ hồ sơ này được lưu trữ và duy trì liên tục, sẵn sàng cho FDA kiểm tra. Và ít nhất mỗi ba năm một lần, hoặc ngay khi có sự cố xảy ra toàn bộ quy trình phải được xem xét lại từ đầu.
Tại sao đây lại trở thành "áp lực" với doanh nghiệp Việt Nam?
Đây là điểm then chốt mà nhiều doanh nghiệp chưa nhận ra: nhà nhập khẩu Mỹ không thể tự hoàn thành FSVP nếu thiếu dữ liệu từ phía bạn.
Hãy nghĩ theo cách này: nếu nhà nhập khẩu cần kiểm toán hồ sơ GMP của nhà máy bạn, mà bạn không có hồ sơ GMP bằng tiếng Anh họ sẽ làm gì? Nếu họ cần kết quả kiểm nghiệm sản phẩm gần nhất, mà bạn không có hệ thống lưu trữ họ sẽ chờ bao lâu? Nếu FDA yêu cầu hồ sơ trong 24 giờ, mà đầu mối liên lạc của bạn không phản hồi kịp ai chịu hậu quả?
Câu trả lời đều là: nhà nhập khẩu chịu. Và họ biết điều đó, nên họ cần sự chắc chắn từ phía bạn trước khi ký hợp đồng. Những doanh nghiệp Việt Nam không chuẩn bị được điều này dù sản phẩm tốt đến đâu sẽ dần bị thay thế bởi nhà cung cấp từ các quốc gia đã quen với hệ thống compliance này như Thái Lan, Mexico hay Ecuador.
Vậy doanh nghiệp Việt Nam cần chuẩn bị gì?
Câu trả lời trung thực là: cần chuẩn bị khá nhiều thứ, nhưng không phải tất cả đều phức tạp nếu bạn có người hướng dẫn đúng hướng từ đầu.
Nền tảng tối thiểu mà bất kỳ nhà nhập khẩu Mỹ nghiêm túc nào cũng sẽ yêu cầu bao gồm hồ sơ đăng ký cơ sở với FDA còn hiệu lực, hồ sơ GMP và HACCP bằng tiếng Anh được cập nhật, kết quả kiểm nghiệm sản phẩm gần đây từ phòng lab được công nhận, nhãn dán sản phẩm đúng chuẩn 21 CFR của FDA, và một đầu mối liên lạc có khả năng phản hồi nhanh các yêu cầu từ phía Mỹ.
Nghe có vẻ nhiều, nhưng thực ra đây là hành trình từng bước và bước đầu tiên luôn là hiểu đúng mình đang ở đâu trong hành trình đó.
Vexim Global đồng hành với bạn như thế nào?
Chúng tôi hiểu rằng phần lớn doanh nghiệp nông sản Việt Nam không thiếu sản phẩm tốt họ thiếu người hiểu hệ thống pháp lý Mỹ đủ để dẫn đường.
Vexim Global có đội ngũ agent trực tiếp tại Mỹ, làm việc cùng hệ thống FDA hàng ngày và hiểu ngôn ngữ pháp lý mà các nhà nhập khẩu đang dùng. Chúng tôi liên kết với các chuyên gia FSVP Qualified Individual tại Mỹ những người được FDA công nhận để thực hiện và ký duyệt hồ sơ FSVP hợp lệ. Và chúng tôi ứng dụng công nghệ AI để kiểm tra nhãn dán sản phẩm theo đúng chuẩn 21 CFR giúp phát hiện lỗi trước khi hàng ra cảng, thay vì phát hiện khi đã bị từ chối ở cửa khẩu Mỹ.
Nói cách khác, chúng tôi không chỉ giải thích FSVP là gì chúng tôi giúp bạn thực sự vượt qua nó.
Doanh nghiệp của bạn đang ở đâu trong hành trình xuất khẩu sang Mỹ?
Liên hệ Vexim Global để được đánh giá mức độ sẵn sàng miễn phí. Chúng tôi sẽ cho bạn biết bạn đang thiếu gì, cần bao lâu để hoàn thiện, và nên bắt đầu từ bước nào để không một lô hàng nào bị từ chối vì lý do có thể phòng tránh được.
